دانشگاه علوم پزشکی جهرم مجله علوم پزشکی پارس 2717-0284 21 2 2023 09 07 The 30-year trend of the burden of kidney diseases in Iran from 1990 to 2019 روند 30 ساله بار بیماریهای کلیوی در ایران از 1990 تا 2019 10 17 707339 10.22034/pjms.2023.707339 FA یاسر ساریخانی خرمی مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران 0000-0002-0615-9210 طاهره رحیمی مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران 0000-0002-1225-4759 محمد جمشیدی کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران Journal Article 2023 07 22 <strong>Introduction</strong>: The prevalence of kidney disease (KD) as a global health burden is increasing rapidly and is known as a health problem that imposes a large economic cost on health systems. The present study was conducted with the aim of investigating the 30-year trend of the burden of KD in Iran from 1990 to 2019.<br /><strong>Materials and Methods</strong>: This is a secondary data analysis study that provided information on the trend of KD in Iran during the years 1990 to 2019. The data related to the indicators of the burden of KD in Iran, the Eastern Mediterranean region and the global average were extracted from the Global Burden of Diseases (GBD) report. The results of the study have been reported descriptively and in the form the trend of disease burden in a 30-year period using three indices, including DALY, YLL and YLD.<br /><strong>Results</strong>: The highest burden of disease caused by chronic kidney diseases in the last 30 years in Iran was related to people over 50 years old, and the corresponding DALY index was lower than the average of the region and the world. In Iran, the 30-year changes of this index in a standardized form according to age was equal to -21.54 percent (from 620.34 in 1990 to 486.68 in 2019). Moreover, the highest burden of disease caused by acute glomerulonephritis in the last 30 years was related to the age group over 70 years old, and in general, the DALY index for this disease in Iran has exceeded the average of the region and the world. In Iran, the 30-year change rate of this index standardized by age was 54.94 percent (from 5.84 in 1990 to 9.05 in 2019).<br /><strong>Conclusions</strong>: The results of the study showed that the burden of KD is increasing over time, especially in older age and due to acute glomerulonephritis. Therefore, it is necessary to develop and implement effective preventive and treatment measures with the aim of reducing the incidence of KD and also to slow down the progress of the disease. <strong>مقدمه:</strong> شیوع بیماری های کلیوی به عنوان یک بار سلامت جهانی، مشکل بهداشتی به سرعت در حال افزایشی است که هزینه اقتصادی زیادی بر سیستم های بهداشتی تحمیل می کند. مطالعه حاضر با هدف بررسی روند این بیماری ها در ایران طی یک دوره سی ساله از 1990 تا 2019 انجام شد.<br /><strong>روش کار: </strong>مطالعه حاضر یک مطالعه تحلیل ثانویه داده ها بود که در آن اطلاعات مربوط به روند بیماری های کلیوی در ایران طی سال های 1990 تا 2019 ارائه شده است. داده های مرتبط با شاخص های بار بیماری های کلیوی ایران، منطقه شرق مدیترانه و متوسط جهانی با استفاده از اطلاعات بار جهانی بیماری ها استخراج شدند. این روند با استفاده از سه شاخص سال های عمر تطبیق شده بر حسب ناتوانی (Disability Adjusted Life Year ,DALY)، شاخص سال های عمر از دست رفته در اثر مرگ زودرس (Years of Life Lost ,YLL) و شاخص سال های عمر از دست رفته در اثر ناتوانی (Years Lost due to Disability ,YLD) گزارش شدند.<br /><strong>یافته ها: </strong>بیشترین بار بیماری ناشی از بیماری های مزمن کلیوی طی 30 سال گذشته در ایران مربوط به افراد بالای 50 سال بوده و شاخص DALY  این بیماری از متوسط منطقه و جهان پایین تر بود. میزان تغییرات این شاخص در بازه زمانی یاد شده در ایران به صورت استاندارد شده بر حسب سن برابر با 21.54- درصد (از 620.34 در سال 1990 به 486.68 در سال 2019) بود. همچنین بیشترین بار بیماری ناشی از گلومرنفریت حاد طی 30 سال گذشته مربوط به گروه سنی بالای 70 سال بوده و به طور کلی DALY این بیماری در ایران از متوسط منطقه و جهان بیشتر بود. میزان تغییرات این شاخص در طی این دوره در ایران به صورت استاندارد شده بر حسب سن برابر با 54.94 درصد (از 5.84 در سال 1990 به  9.05 در سال 2019) بود.<br /><strong>نتیجه گیری: </strong>نتایج مطالعه نشان داد بار بیماری های مزمن کلیوی در طول زمان به خصوص در سنین بالاتر و به علت گلومرولونفریت حاد در حال افزایش است. . بنابر این، ضروری است برای تدوین و اجرای اقدامات پیش گیرانه درمانی مؤثر با هدف کاهش میزان بروز و همچنین کند کردن روند پیشرفت آنها اقدامات لازم انجام شود. https://jmj.jums.ac.ir/article_707339_a991d7fb003325b31daa9b5b9570ab64.pdf